Dr. Mohammad Doostizadeh دکتر محمد دوستی زاده International Journal of Human and Contemplation (IJHAC) مجله بین المللی انسان و تفکر (IJHAC) 3 9 2026 09 30 A Systematic Review of the Importance of Early Maladaptive Schemas in the Persistence of and Resistance to Treatment in Generalized Anxiety Disorder مروری نظام مند بر اهمیت طرح واره های ناسازگار اولیه در تداوم و مقاومت در برابر درمان در اختلال اضطراب فراگیر 25 39 FA Fereshteh Najafi Eskandari Department of Psychology, Arman Razavi Institute of Higher Education, Mashhad, Iran فرشته نجفی اسکندری گروه روانشناسی، مؤسسه آموزش عالی آرمان رضوی، مشهد، ایران Kamran Pourmohammad Ghouchani Department of Clinical Psychology, Ki.C., Islamic Azad University, Kish, Iran کامران پورمحمد قوچانی گروه روانشناسی بالینی، واحد کیش، دانشگاه آزاد اسلامی، کیش، ایران 2026 09 19 Abstract Background: Generalized Anxiety Disorder (GAD) is a chronic and debilitating condition, and a considerable proportion of patients do not achieve adequate improvement following standard treatments. Emerging evidence suggests that early maladaptive schemas (EMSs) may be involved in the development and maintenance of GAD and may have implications for understanding inadequate treatment response. This systematic review aimed to synthesize the available evidence on the relationship between EMSs, the persistence of GAD symptoms, and treatment outcomes, with particular attention to treatment resistance. Methods: Following the PRISMA 2020 guidelines, a systematic search was conducted in international (PubMed, Scopus, Science Direct, Google Scholar) and Persian (SID and Civilica) databases. Quantitative studies examining the relationship between EMSs and GAD, symptom persistence, or treatment outcomes were considered. Methodological quality was assessed using appropriate tools, including the Joanna Briggs Institute (JBI) critical appraisal checklists and the Cochrane Risk of Bias 2 (RoB 2) tool, where applicable. Given the methodological and clinical heterogeneity of the studies, the findings were synthesized narratively. Results: Seventeen studies were included. Overall, the findings indicated associations between GAD symptoms and several EMSs, including emotional deprivation, abandonment, vulnerability to harm, pessimism, and unrelenting standards. However, the specific schema patterns varied across studies. In one regression analysis, intolerance of uncertainty (β = 0.39, p < 0.001) and the vulnerability schema (β = 0.34, p < 0.001) were significant statistical predictors of GAD symptoms. Intervention studies provided preliminary evidence for the potential benefits of schema-focused and integrative approaches. Schema therapy was associated with reductions in EMS scores, while an integrated Emotional Schema Therapy–Metacognitive Therapy approach (EST-MCT) was associated with greater reductions in repetitive negative thinking than conventional cognitive behavioral therapy (CBT) (F = 60.44, p < 0.001). Nevertheless, the latter finding reflects changes in related cognitive-emotional processes rather than direct modification of Young's EMSs. Evidence from treatment-resistant clinical samples also suggested an association between improvements in schema-related measures and reductions in psychological symptoms (r = 0.64, p < 0.01); however, these findings were derived from small and diagnostically heterogeneous samples. Conclusion: EMSs may be relevant to understanding the cognitive and emotional processes involved in the persistence of GAD symptoms. Although preliminary findings suggest that schema-focused interventions may have therapeutic potential, current evidence does not establish EMSs as causal determinants of treatment resistance in GAD. Further longitudinal research and adequately powered randomized controlled trials involving clinically diagnosed and treatment-resistant GAD samples are needed to clarify the role of specific schemas and evaluate the effectiveness of schema-focused interventions. چکیده زمینه: اختلال اضطراب فراگیر (GAD) وضعیتی مزمن و ناتوان کننده است و بخش قابل توجهی از بیماران پس از دریافت درمان های استاندارد، به بهبودی کافی دست نمی یابند. شواهد نوظهور نشان می دهند که طرح واره های ناسازگار اولیه (EMSs) ممکن است در شکل گیری و تداوم GAD نقش داشته باشند و در درک علت پاسخ ناکافی به درمان، حائز اهمیت باشند. هدف از این مرور نظام مند، تلفیق شواهد موجود پیرامون رابطه میان طرح واره های ناسازگار اولیه، تداوم علائم GAD و پیامدهای درمان، با تمرکز ویژه بر مقاومت در برابر درمان بود. روش ها: با پیروی از دستورالعمل های PRISMA 2020، جستجویی نظام مند در پایگاه های داده بین المللی (PubMed، Scopus، Science Direct، Google Scholar) و فارسی (SID و Civilica) انجام شد. مطالعات کمی که به بررسی رابطه میان طرح واره های ناسازگار اولیه و GAD، تداوم علائم یا پیامدهای درمان پرداخته بودند، مورد بررسی قرار گرفتند. کیفیت روش شناختی مطالعات با استفاده از ابزارهای مناسب، از جمله چک لیست های ارزیابی انتقادی «موسسه جوانا بریگز» (JBI) و ابزار «خطر سوگیری کاکرین نسخه ۲» (RoB 2) -در موارد مقتضی- ارزیابی شد. با توجه به ناهمگونی روش شناختی و بالینی مطالعات، یافته ها به صورت روایی (توصیفی) تلفیق شدند. یافته ها: هفده مطالعه در این پژوهش گنجانده شدند. به طور کلی، یافته ها نشان دهنده وجود ارتباط میان علائم GAD و چندین طرح واره ناسازگار اولیه، از جمله محرومیت هیجانی، رهاشدگی، آسیب پذیری در برابر آسیب، بدبینی و معیارهای سرسختانه بودند. با این حال، الگوهای خاص طرح واره ها در مطالعات مختلف متفاوت بود. در یک تحلیل رگرسیون، «عدم تحمل بلاتکلیفی» (β = 0.39, p < 0.001) و طرح واره «آسیب پذیری» (β = 0.34, p < 0.001) به عنوان پیش بین های آماری معنادار برای علائم GAD شناسایی شدند. مطالعات مداخله ای شواهد اولیه ای را در خصوص مزایای احتمالی رویکردهای طرح واره محور و تلفیقی فراهم کردند. «طرح واره درمانی» با کاهش نمرات طرح واره های ناسازگار اولیه همراه بود؛ در حالی که رویکرد تلفیقیِ «طرح واره درمانی هیجانی – درمان فراشناختی» (EST-MCT) در مقایسه با «درمان شناختی-رفتاری» (CBT) متداول، منجر به کاهش بیشتری در تفکر منفی تکرارشونده شد (F = 60.44, p < 0.001). با این وجود، یافته اخیر بیشتر بازتاب دهنده تغییرات در فرآیندهای شناختی-هیجانی مرتبط است تا اصلاح مستقیم طرح واره های ناسازگار اولیه (مطابق مدل یانگ). شواهد حاصل از نمونه های بالینی مقاوم به درمان نیز نشان دهنده ی ارتباط بین بهبود در معیارهای مرتبط با طرحواره و کاهش علائم روانی بود (r = 0.64، p < 0.01)؛ با این حال، این یافته ها از نمونه های کوچک و از نظر تشخیصی ناهمگن به دست آمده اند. نتیجه گیری: الگوهای طرحواره ای ممکن است برای درک فرآیندهای شناختی و عاطفی دخیل در تداوم علائم اختلال اضطراب فراگیر (GAD) مرتبط باشند. اگرچه یافته های اولیه نشان می دهد که مداخلات متمرکز بر طرحواره ممکن است پتانسیل درمانی داشته باشند، شواهد فعلی الگوهای طرحواره ای را به عنوان عوامل تعیین کننده ی علی مقاومت به درمان در اختلال اضطراب فراگیر (GAD) اثبات نمی کند. تحقیقات طولی بیشتر و کارآزمایی های تصادفی کنترل شده با قدرت کافی شامل نمونه های GAD با تشخیص بالینی و مقاوم به درمان برای روشن شدن نقش طرحواره های خاص و ارزیابی اثربخشی مداخلات متمرکز بر طرحواره مورد نیاز است. https://ijhac.ir/downloadfilepdf/129809